Ana Sayfa
Konya'nın
GüreşTarihi
Konya'nın ilk serbest güreş takımı
(1939 )
Osman ÇAY, Tuğrul ORHON, Adnan , Yusuf YÖRELİ, Sıtkı , Siyret GÜNTEL ve Faruk NAZIROĞLU.
Ata sporu olan güreşin İlimizde başlangıcı Selçuklular dönemine kadar uzanmaktadır. Konya müzesinde bulunan ve 970-971 yılları olaylarını saptayan bir şer'i sicil defterinde, Ankara Kuyüd-i Hakaniyye ve İstanbul başvekalet arşivlerindeki belgelerle Konya'da bir "Güreşçiler Mahallesi" ile "Güreşçiler Tekkesi" olduğu belirtilmektedir.* Ancak bugüne kadar sözkonusu mahallenin yeri bulunamamıştır. Güreşçiler tekkesi ise aksinle mahallesinde Hacı Fettah mezarlığı içinde duvarları ve damı yer yer çökmüş kerpiçten bir yapıdır. 1939 yılında Konya Kütüphane Müdürü Mesut KOMAN bu yapı içerisinde Türk Spor Tarihini ilgilendiren çok kıymetli bir spor taşı bulup kütüphaneye nakletmiş.Taşın bir tarafı yarım küreye yakın bir şekilde yontulmuş ortasından birkaç yırtmaç açılmış ve bu yırtmacın altına el ile kavramak için bir yer yapılmış. Üzerinde Selçuk süsü ile farsca yazılar bulunan taşın baş tarafında pehlivan kelimesi okunabilmektedir.** Bu taşın pehlivanlar tarafından dambıl aleti gibi, idman için kullanıldığı anlaşılmaktadır. Konya'nın minder güreşinin başlangıcı ise 1930 lu yıllara dayanmaktadır. İhsan CİCİMULA (emre) ile başlayan güreş çalışmaları günümüze kadar sürüp gelmektedir.
* (Konya Tarihi : İbrahim Hakkı Konyalı. Sayfa 611-612)Yeni Kitapevi 1964
**( Bu günkü dambıl'a benzer bu alet Ankara Etnografya Müzesindedir.)
KONYA'da.
1964 Yılındaki Konya Bölgesi
Güreş Takımı.
Kapalı tribün altındaki Güreş Salonu
yeni açıldığı günlerde Milli Takım kamp çalışmasında.
(Soldan üçüncü Rıza DOĞAN,
beşinci Ahmet AYIK.)
Mehmet HEYBELİ'nin antrenörlük
yaptığı dönemde Konya Güreş Takımı.
Ayaktakiler: Recep, Mustafa Şahin, Mehmet, Ali Osman, Serhat Demirkaya, İlyas. Oturanlar: İbrahim, Halil, Kemâl, Bekir.
( 1981)
1968 Yılında Adana'da yapılan Türkiye Şampiyonasında Duran KOÇAK 67 kğ. dünya ikincisi Mehmet ÇELEBİ ile berabere kaldığı karşılaşmada.
Orta Hakem : Ali PEKATILIR.
Hakan BALAMİR, Suphi SOĞANCI
ve Duran KOÇAK
Yusuf YÖRELİ
Güreş Hakemliği yaptığı yıllarda.
Daha fazla bilgi....
Haşmet YÖRELİ
Güreş Hakemliği yaptığı yıllarda.
Daha fazla bilgi....
Alp CİLASIN
Uluslararası First Class
Güreş Hakemi
İş Bankası Zafer Şube Müdürü olarak Konya'da bulunduğu 1974-1976 yılları arasında açtığı hakem kursları ile İlimizde bir çok güreş hakemi yetiştirdi. Bunlardan Suat EBESEK Uluslararası Güreş hakemliğine kadar yükseldi.
Erdoğan KOÇAK
Milli Güreşci
Türkiye'yi temsilen yetmiş beş kez Milli
mayo ile güreşti.
1974 'te Almanya'da yapılan Avrupa Güreş Şampiyonasında altıncı, 1975 'te Cezayir'de yapılan Akdeniz Oyunlarında birinci, 1973'te Romanya'da yapılan Balkan şampiyonasında ikinci oldu. 1984 Gençler Dünya şampiyonası ile 1988 Seul Olimpiyadlarına Milli Takım antrenörü olarak katıldı. Halen Konya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünde sözleşmeli güreş antrenörlüğü yapmaktadır.
Sümer KOÇAK
Milli Güreşci
Doksan beş kez milli maya ile güreşti. 1982 de Polonya'da yapılan Dünya Güreş Şampiyonasında altıncı, 1987 de Fransa'da yapılan Dünya Şampiyonasında beşinci, 1987 'de Macaristan'da yapılan Dünya Şampiyonasında dördüncü, 1980'de Bursa'da yapılan Avrupa Güreş Şampiyonasında dördüncü, 1988 'de Norveç'te ki Avrupa Şampiyonasında sekizinci, 1980 'de İstanbul'daki Balkan Şampiyonasında birinci, 1981'de Yugoslavya'da Balkan Şampiyonasında üçüncü, 1983 Kazablanka'da Akdeniz Oyunlarında üçüncü, 1987 'de Lazkiye'de ki Akdeniz Oyunlarında üçüncü, 1984 'te LosAngeles ve Seul Olimpiyadlarına katıldı.
İhsan CİCİMULA' nın çalıştırıcılığını takip eden yıllarda ise sırası ile güreş sporunu yürütenler;
Faruk NAZIROĞLU, Fahrettin AKBAŞ, Yusuf YÖRELİ, Nasuh AKAR, Gazanfer BEKTAŞ, Fahrettin AKBAŞ (ikinci kez) Duran KOÇAK, Mehmet HEYBELİ ve tekrar Duran KOÇAK'tır.
1930 dan 1940'lı yılların sonuna kadar Konya'da minder güreş müsabaka ve çalışmaları Alaattin Tepesindeki Halkevinde (bugünkü Ordu Evi yanı) kısa bir süre Ordu Evi karşısındaki Kilise'de, İdmanyurdu futbol sahasında (bugün İmam Hatip Lisesinin bulunduğu yer) eski Halk Parti binasında (bugün Yapı Kredi Bankasının bulunduğu yer) ve İkinci Noterlik yanındaki binalarda yapılırdı. Minder güreş müsabaka ve çalışmaları 1950'li yılların başlarında ise Atatürk spor sitesinin içindeki bu gün tenis kortu olan yerde sürdürüldü.
Stadyumun kapalı tribün inşaatı sırasında zamanın Bölge Müdürü Bekir Ziya EYTEMİZ yapılan tribün projelerini inceleyerek, İlimiz sporunun çok yönlü hizmete girmesi amacı ile tribün altında güreş ve boks çalışmaları yapılabilmesi için birer salon konulmasını sağlar, böylece kapalı tribün altına yaptırılan güreş salonu 1955 yılında sporcuların hizmetine sunulur. Salonun duvarları ise resim öğretmeni Erdoğan MUNİS tarafından yapılan yağlıboya tablolarla bezenir.
1949-1960 yılları arasında güreşin yalnız Okullar ve gençler arasında kalmaması, yaygın bir hale getirilmesi ve bu spor dalının teşvik etmek düşüncesiyle, Bölge Müdürü B. Ziya EYTEMİZ stadyumda yağlı güreşler düzenlemeyi faydalı bulmuş ve Edirne'de yapılan Kırkpınar güreşlerini müteakip 1959 yılında Edirne'de güreşen bütün yağlı güreşçileri İlimize getirmiştir.
Konya o günlerde iki gün Kırkpınar'daki gibi bir güreş bayramı yaşar. Kırkpınar başpehlivanları ve bir çok İllerden pehlivanlar bu güreşlere katılmış, bütün boylarda güreş yapılmıştı. Bu organizasyonun faydası kısa sürede görülüyor ve Konya'da minder güreşine karşı heves epeyce artış sağlıyor. Tüm bu gelişmeleri yakından takip eden EYTEMİZ Konya güreş takımına artık kadrolu bir çalıştırıcının gerekli olduğunu düşünerek Türk güreşinin en teknik temsilcisi 1951 yılı Dünya Şampiyonu ve 1948 Olimpiyat Şampiyonu Nasuh AKAR'ı antrenör olarak hizmete alır.
Nasuh AKAR, antrenörlüğü döneminde şu güreşçileri yetiştirir. 52 Kğ. da: Enver BEŞERGİL, Turan BİLGE, H.Kazım GEDİK, 57 Kğ. da:Burhan SOYLU, Mehmet ŞAHİN, 62 Kğ. da: Celal GÜNDÜZ, Burhan SOYLU, 67 Kğ. da: Duran KOÇAK, Adil GÜNGÖR, 73 Kğ. da: Hüseyin ŞAHİN, Oğuz ÖZKANLAR, Hamdi ÇAĞIRAN, Hikmet AKSOYLU, 79 Kğ. da:Nuri EĞERGİ, 87 Kğ. da: İsmail İÇME, 97 Kğ. da:Tan TARİ, Hasan GÜNGÖR, ağır siklette : Seyyar AKSOYLU.
Bölge Müdürü B.Ziya EYTEMİZ Güreşe olan ilginin dahada artması amacıyla İstanbul'da yapılan Dünya Güreş Şampiyonasına katılan Japon Güreş Milli Takımını Konya'ya davet eder. 1957 yılında Japon Milli Takımı ile yapılan minder güreş karşılaşmaları, stadyum ışıklandırılmak suretiyle açık havada yapılır. Karşılaşmalarda Japonlar farklı olarak galip gelirler. Japonlarla yaptığımız bu özel güreş müsabakası o zamana kadar Konya'da yapılan ilk yabancı sportif karşılaşmadır.
Önceleri ot minderler üzerinde yapılan güreş müsabaka ve çalışmaları daha sonraları pamuk ve kıtık minderlere dönüştü. Ülkemizde kıtık Güreş minderi yerine ilk vicital Güreş minderi 1960'lı yıllarda Sami YAVRUCUK'un Bölge Müdürlüğü zamanında Konya'da yapıldı ve o tarihte Türkiye Güreş Şampiyonası bu minder sayesinde İlimizde düzenlendi.
Konya'nın ilk Milli Güreşçileri Naci ÖZ ile Osman ÇAY'dır. İlimizin diğer ilk Güreşçileri ise; Mustafa GÜDEKLER, Kemal UGAN, Siyret GÜNTEL, Fahrettin AKBAŞ, Ahmet GÖNAL, Yusuf YÖRELİ, Cemil ERKÖK, Tuğrul ORHON, Faruk NAZIROĞLU, Sıtkı ADNAN, Turan CERAN VE Cemal ILGIDIR'dır.
Bu Güreşçilere daha sonraları dahil olanlar ise; Hasan BALCIOĞLU, Muammer BARLAS, Mustafa BALA, Halil Kazım GEDİK, Cemal DEMİRBAŞ, Sulhi GEDİK, Selçuk ACAR, Erdem SİLAY, Haşmet YÖRELİ, Ahmet PETEKCİ, Aykut SOYLALP, Mustafa TAŞAN VE Özkul SANAN'dır.
Nasuh AKAR'ın yetiştirdiği Güreşçilerden Duran KOÇAK Beden terbiyesine 1967 yılında Güreş antrenörü olarak atanır. KOÇAK Antrenörlüğü döneminde zamanın Federasyon Başkanı Mehmet AKZAMBAK ile birlikte 1969'da Ankara'da yapılan Türkiye-Macaristan özel Güreş müsabakası öncesi, Türkiye'de ilk defa Konya ve Adapazar'lı sporculardan oluşturdukları minik Güreşçileri karşılaştırırlar. Bu karşılaşmalardan sonra miniklerarası Güreş müsabakalarıda Federasyon proğramına alınır.
Duran KOÇAK Güreşin Konya'da Okullar arasında'da yapılmasına öncülük eder ve Antrenörlüğü süresince şu Türkiye Şampiyonlarını yetiştirir; İlyas DOĞAN, İbrahim ÇETİNDİL, Enis YAZIR, Mehmet SARI, İzzet YETER, Remzi KURT, Ali YERLİKAYA, Mustafa KIRAY, Ali KIRAY, Cemal DEMİRBAŞ, Seyfullah ŞAHİNGÖZ, İhsan MUTLU, Mehmet TÜRKKAYA, İlyas AYDOĞAN, Osman Gazi SAYIN, Kadir UYSAL, İsmail ERDOĞAN ve Mustafa SARI'dır.
Duran KOÇAK 1977'de Beden Terbiyesinden ayrılınca boşalan kadroya 1980'de Mehmet HEYBELİ atanır. HEYBELİ bir yıllık Antrenörlükten sonra naklen geldiği Niğde'ye geri döner.
1988 yılında ise Güreş Antrenörlüğüne Mustafa ŞAHİN atanır.
Seydişehir Etibank Alüminyumspor 1982 yılında Güreş şubesi açarak Türk Güreşine büyük bir katkı sağlar. Mehmet UYSAL'ı bünyesine alan Alüminyumspor Milli Güreşçilerden Şevki KOLUKISAOĞLU, Kuddisi ÖZDEMİR VE Celal TAŞKIRAN'ıda sporcu olarak transfer eder. Sonraki yıllarda Seydişehir'li gençlerin Güreşe ilgi duymaları sonucu, iyi bir takım oluşturan Alüminyumspor deplasmanlı güreş liginde başarılı sonuçlar elde eder. Mehmet UYSAL'ın ayrılmasıyla da Takım Antrenörlüğüne Celal TAŞKIRAN ile Mevlüt CAMCI geçer.
İlimizden olimpiyatlara katılan ilk güreşçimiz Fahrettin AKBAŞ'tır. AKBAŞ 1952 Helsinki Olimpiyatlarında Milli mayoyu giyen sporcumuz olurken, halen İstanbul'da Doktorluk yapan H. Kazım GEDİK'te 1960 Roma Olimpiyatlarında Milli mayoyu giyen diğer Konya'lı güreşçidir. Bu iki güreşçimizden sonra Milli mayoyu giyen sporcumuz Muzaffer CAN'dır.
Karaman'da İmamlık yapan CAN, 9 Haziran 1969'da yapılan Avrupa Şampiyonasında 48 kiloda Avrupa üçüncüsü olarak büyük bir başarı elde eder. Bu şampiyonada Milli Takımımız Avrupa birincisi olmuştu.
Konya Güreş Takımı 20 mart 1962'de Münih karmasını 8-2 yenerek başarısını devam ettiriyor. 1970 yılında İsveçte yapılan Avrupa gençler şampiyonasında Konya'lı güreşçi Mehmet ASLANDAĞ Milli mayoyu giymekle kalmamış güçlü rakiplerini dize getirerek Avrupa üçüncülüğünü kazanmıştı.
Aynı yıl Milli Takımımızda Hasan Hüseyin ŞAHİN'i görüyoruz. ŞAHİN Bulgaristan'da yapılan Balkan gençler şampiyonasında üçüncü olarak kürsüye çıkma başarısını elde eder. Daha sonraki yıllarda Türkiye'nin en başarılı güreşçisi olan Mehmet SARI Avrupanın en iyi güreşçileri arasına girmeden önce Konya'da uzun zaman çalışmalara katılmıştı.
1973 yılında yapılan Balkan Gençler Güreş şampiyonasında Sami SOĞANCI üçüncü olur. 1974'te İstanbul'da yapılan Dünya Serbest Güreş şampiyonasında 57 kiloda Suphi SOĞANCI Milli mayoyu giymiş ve bu şampiyonadaki serbest güreş Milli Takımımız Dünya üçüncüsü olmuştu.
1975 yılında şeref kürsüsünde bir başka Konya'lı görüyoruz. Cezayir'da yapılan Akdeniz oyunlarında Milli mayoyu giyen Erdoğan KOÇAK, Yurdumuza altın madalya ile dönerken o tarihe kadarki en başarılı Konya'lı güreşçi olma ünvanını elde ediyor.
1977 yılında Milli Takımımızda yer alan Hüseyin YAVUZ Balkan dördüncüsü oluyor.
1980'de Balkan yıldızlar şampiyonasında güreşen üç Konya'lıdan İhsan MUTLU ile İzzet YETER Balkan şampiyonu olarak altın madalyanın Halil KARAÇOR'da üçüncülük elde ederek bronz madalyanın sahibi oluyorlar.
1981 yılında Bağdat'ta yapılan Dünya Ordulararası Güreş Şampiyonasında Türk Takımında yer alan Konya'lı güreşçilerden Ali SAYIN ikinci oluyor.
Arif KISACIK Seydişehir'deki sistemli çalışmalarının karşılığını 1986'da Bursa'da yapılan Avrupa yıldızlar güreş müsabakasında üçüncülük kazanarak alıyor.
Konya için son yılların Türkiye'de en büyük sporcusu Sümer KOÇAK'tır 68 kilo greko-romen Milli takımının değişmeyen sporcusu olan KOÇAK, yüzümüzü ağartan bir sporcu. Tüm Uluslararası müsabakalarda Milli mayoyu giydi. Türkiye birinciliklerinin hemen hemen hepsinde birinci oldu. KOÇAK 1987 yılında yapılan Balkan şampiyonasında altın madalya alırken aynı yıl Suriye'de yapılan Akdeniz Oyunlarında şanssız bir şekilde üçüncü oldu. Sümer KOÇAK 1982 Dünya Şampiyonasında da altıncı olmuştu. Son olarak 24 üncü Yaz Olimpiyatlarına katılan dört Konya'lı güreşçiden biriside KOÇAK'tır.
İlimizde ilginç bir rekor 1976'da yapılan Üniversitelerarası Türkiye güreş birinciliğinde gerçekleşiyor. Rakibi Faruk GÜLTEKİN'in sırtını üç saniyede yere getiren 52 kilo güreşçimiz Sami SOĞANCI'nın bu rekorunu FİLA'da benimsiyor ve bu olay Avrupa Güreş Dergisinde yer alıyor.
İkinci ilginç bir rekorun sahibide İbrahim ÇETİNDİL. ÇETİNDİL Milli Güreşçi Cumali BALÇIKAN'ı altı saniyede tuş ile yenmişti.
Milli takımımızda çeşitli zamanlarda yer alan güreşçilerimiz ise; Haşmet YÖRELİ, Suphi SOĞANCI, Seyfullah ŞAHİNGÖZ, Göksel TEKE, Uğur YILMAZ, Burhan KAYA, Yusuf KUTLU, Kadir UYSAL ile Konya'da yetişen ve Vefa Simtel Kulübüne transfer olan Mehmet TÜRKKAYA'dır.
Milli Takıma giremeyen ancak Türkiye düzeyinde derece alan güreşçilerimiz; Mustafa KOÇ, İlyas AYDOĞAN, Burhan SOYLU, Ahmet DEMİREL, Bekir ARLI, Ali YERLİKAYA, Naim UZUNAY, Enis YAZIR, Cemal DEMİRBAŞ, Kemal FEDAİ, İsmail DÜŞÜNCELİ, Yusuf ALTINIŞIK, İsmail ALTINIŞIK, Necip KOÇAK, Mustafa SARI, Mehmet KAVAK, Mustafa BADEMCİ, İbrahim AKÇAY, Hamdi ÖZDUMAN, Veysel TOSUN, Mustafa ŞAHİN, Seyit EFE, Ö.Faruk KISASAÇLILAR, Harun ERKAN, Nuri DOĞRU, M.Ali İNAN, Celal ÇEVİK, İbrahim OK, Enver YILDIZ, İsmail GÜÇLÜ, Ali SARGIN, Recep ARICI, Hüsamettin CANBİLEN, Ahmet Ziya ULU, Necip ALKAN, Ali İRTEM, Salim ÇALIŞKAN, Celal ERDEM, Hamdi ÇAĞIRAN, İsmail ÇİMEN, Halil AHMET, Hacı Ali KAP, Hüseyin ŞAHİN, Celal GÜNDÜZ ve Halil ÖZKAN'da başarılarını kanıtlayan güreşçilerimiz olmuşlardır.
Bir çok başarılı güreşçimize emeği geçen ve Milli Takımımıza pek çok sporcu veren antrenör Duran KOÇAK'ın da İran ile 1959 yılında yapılan bir müsabakada Milli mayoyu giydiği bilinmektedir.
Türkiye Okullar şampiyonasında da takım halinde zaman zaman İmam Hatip Lisesi ile Yüksek İslam Enstitüsü takımlarını Türkiye birincilikleri aldıkları gözlenmekte.
İlimizde ilk güreş hakemliği yapanlar; Ahmet BOYA, Yusuf YÖRELİ, Feridun İNCULA, İhsan DÖNDER, Faruk NAZIROĞLU, İsmail AKÇAY, Feyzullah SOĞUKOĞLU, Suat İBESEK, Selahattin ARAS, Mehmet ORTAER, Kemal UGAN, Ali PEKATILIR, Alp CİLASIN ve Nusret CANDAN'dır. Halen Konya'da 18 Milli 8 de Bölge olmak üzere 26 güreş hakemi görev yapmaktadır.
Konya'da güreş spor dalında Şekerspor, Tek Meramspor, Şeydişehir Etibank Alüminyumspor, Ereğlispor, Belediyespor ve Yapıspor Kulüpleri güreş faaliyetlerini sürdürmektedirler.
Turan BİLGE Güreş Ajanlığı döneminde antrenör Duran KOÇAK'la birlikte oldukça verimli bir çalışma örneği sergilemiştir.
Konya'da yıldız ve genç güreşçilerin yetişmeleri, maç tecrübelerininin artması ve dolayısı ile güreş kurallarını daha iyi öğrenebilmeleri için her ay bir müsabaka düzenlettirerek, Erdoğan KOÇAK, Sümer KOÇAK, Mehmet TÜRKKAYA, İhsan MUTLU, Seyfullah ŞAHİNGÖZ, Mehmet ASLANDAĞ, Kadir UYSAL, Hüseyin YAVUZ ve Mehmet ARLI gibi güreşçilerin yetişmelerine özen göstererek bu sporcuların başarılarına oldukca emekleri geçmiştir.
